Ä°lhan Ä°rem’le Ayrılığa Son
Hatice Tuncer / Cumhuriyet
1973′te barış ve sevgi dolu bir dünya isteyen ÅŸarkılarıyla yaÅŸantımıza girdi Ä°lhan Ä°rem. Söz ve müziÄŸini kendi yazdığı unutulmaz ÅŸarkılara imza atarak pop müzikte kendine özgü çizgisini sürdürürken seksenli yıllarda senfonik rock denemeleri yaptı. Sonraki yıllarda sesini duymaya, ÅŸarkılarını dinlemeye devam ettik ama ondan haber alamaz olduk. Bu yaz sürpriz yaparak ”Cennet Ä°lahileri” adlı sözleriyle hayatın çeliÅŸkilerini didik didik eden bir albümle yeniden dünyaya döndü.
Ayrılıkların da sonu var
Ä°lhan Ä°rem bu yaz sürprizlerle doluydu. Yaz aylarının baÅŸlarında tümüyle yeni ÅŸarkılardan oluÅŸan ”Cennet Ä°lahileri” albümüyle kendi dünyasını aralayan Ä°lhan Ä°rem, 29 Eylül’de Ä°stanbul Harbiye Açıkhava Tiyatrosu’nda, 7 Ekim’de Ä°zmir Kültürpark Açıkhava Tiyatrosu’nda ve 14 Ekim’de Ankara Anatolia Sahnesi’nde konserlerle ”Ayrılığa” son verecek…
”Bir dünya olsun ki barışta/Sevgiyle aÅŸkla dolu” diye dünyanın hâlâ aynı ihtiyacı duyduÄŸu sözlerle ördüğü güzel melodilerini 1973′te çocuksu ve sıcak sesiyle kulaklarımıza doldurmuÅŸtu Ä°lhan Ä°rem. Söz ve müziÄŸini kendi yazdığı unutulmaz ÅŸarkılara imza atarak pop müzikte kendine özgü çizgisini sürdürürken seksenli yıllarda senfonik rock denemeleri yaptı. Sonraki yıllarda sesini duymaya, ÅŸarkılarını dinlemeye devam ettik ama haber alamaz olduk. 14 yıl boyunca sevenleriyle kendisine yarattığı ”Işık ve sevgi” dünyasında müzikten hiç kopmadı. Hikâyeler, denemelerle, ÅŸiirlerle kalemini de elden bırakmadı, resim sergileri açtı.Bu yaz Ä°lhan Ä°rem sürpriz yaparak ”Cennet Ä°lahileri” adlı sözleriyle hayatın çeliÅŸkilerini didik didik eden tamamen kendi ÅŸarkılarından oluÅŸan bir albümle yeniden dünyaya döndü. ”ArkadaÅŸ” sıcaklığındaki sesiyle öykülerini, tasavvuf müziÄŸinden senfonik rocka kadar uzanan müzikal yolculukta anlatıyor.Yeni albüm sürprizinin etkilerini yaÅŸarkan Ä°lhan Ä°rem’in konser duyurularıyla karşılaÅŸtık. 29 Eylül’de Ä°stanbul Harbiye Açıkhava Tiyatrosu’nda, 7 Ekim’de Ä°zmir Kültürpark Açıkhava Tiyatrosu’nda ve 14 Ekim’de Ankara Anatolia Sahnesi’nde üç konserle dönüyordu. ”Ayrılıkların da sonu var’‘ mış gerçekten.Ä°lhan Ä°rem’e sorularımızda ÅŸarkılarından yola çıkarak yıllardır kapandığı dünyasının kapılarını aralamaya çalıştık:
Albümlerle ilk iliÅŸki kapağından baÅŸlar. Ben de albümü elime aldığımda adına takıldım. ”Cennet Ä°lahileri” dini motiflerin olabileceÄŸi hissi uyandırmıştı bende. Neden böyle bir ad verdiniz albümünüze?
”33 yıl boyunca bütün ÅŸarkılarım göksel iniÅŸler, yükseliÅŸler taşıyor. ‘Anlasana’ da belirginleÅŸip, sonrasında yoÄŸunlaÅŸan mistik dokunuÅŸlar var. Öte yandan, yaÅŸadığım coÄŸrafyadaki güzellikleri, özgürlükleri tırpanlamaya, karartmaya niyetli olanlara yakası açılmadık ÅŸarkılar. Ama aÅŸk ilahi… OlaÄŸanüstü… Gündelik sakat alışveriÅŸlerle ilgisi yok hiç. Kâinatın sonsuz mavilerinde erimek, boÅŸluklarda kendine karışmak. BaÅŸka yerlerde, baÅŸkalarında huzura yayılmayı anlatıyorum. Hepsi birer umut ilahisidir.”
Tasavvuf müziÄŸinin neredeyse simgesi neyle baÅŸlıyoruz ve aniden bir patlamayla irkiliyoruz. Biraz Mevlüt’ten alıntı ama aÅŸk ve yalnızlık temasıyla buluÅŸuyoruz. Tasavvuftan nasıl etkilendiniz? Bu yoÄŸun aÅŸk ve yalnızlık duygusunu anlatır mısınız?
”Dinlerin, dünya üzerindeki bütün ayrılıkların ve savaÅŸların sebebi olduÄŸunu düşünüyorum. Türklerin Åžamanizm dininde kalmalarını isterdim. Tasavvuf, evrenin bütünlüğü. Canlı cansız her ÅŸeyi kendi parçan bilip, zarar vermeme hali ”ışık ve sevgi” anlatımlarımla örtüşüyor. Sevgiyle, aÅŸkla, çevrenin, insanların, hayvanların haklarıyla ilgilidir. Ãœmmetçilerin daÄŸları, madenleri, kıyıları, adaları parsellemeleriyle kavga eder. Tanrıdan korkmaz, Tanrıyı sever, onunla söyleÅŸir, ÅŸakalaşır. Ä°lahi aÅŸkı karşılıklıdır. Sadece kelebeÄŸin kanatlarındaki renklere inanıyorum. Yalnızlığım kaçınılmaz.”
”Hu” ÅŸarkısında yaÅŸamla hesaplaÅŸma var sanki.. ”Müjde”, ölüm ve düğün üzerine bir ikilem. ”Yılan Isırığı”nda yine aynı duygular. Sondaki cennette umut algılıyorum. YaÅŸamla bu hesaplaÅŸmalarınızı anlatır mısınız? Umut var mı gerçekten?
”Dalgalar aynı ninnilerle, aynı kayalıklara çarpıp duruyor: ”Hu hu deja vu.” Töre cinayetlerinde, afetlerde ölen, intihar eden, yazgısı ortak gelinlerin hikayesi ”Müjde”. Gitar solodan sonra, alıcı kuÅŸ söylüyor ÅŸarkıyı. Ölümcül düğün ÅŸenliklerinde boÄŸuluyor yarın. Ne gam! ”Yılan Isırığı” asla pes etmeyen avare bir derviÅŸin yolculuÄŸu.”
Tören yine bir ölüm teması… Etkileyici ve sade giriÅŸ… ”Dem”, ebabil peÅŸinde belki özgürlük belki kurtuluÅŸtur ve büyücüler. ”MahÅŸerin Dört Atlısı” biraz da isyan. Yenilgi mi yoksa mücadele mi var ÅŸarkılarınızda?
”Ä°yi ÅŸarkılardan kendinize ve hayatınıza paylar çıkarabilirsiniz. Mükemmel ÅŸarkılar, yaÅŸanan hayata indirgenemeyen karışıklık ve rahatsızlık duygusu verir. Cennet Ä°lahileri, kapağından son kelimesine kadar, bulunduÄŸunuz yere göre açılır veya kapanır. ”Tören” doÄŸumdur. Arınış, yeni güzellikler. Bütün albüm törendir. Gece ve gündüzün çelengi örülüyor. Kıldan ince kılıçtan keskin köprülerden geçip, Ölümü, doÄŸumu, sessizliÄŸi, kavgayı, yenilgiyi, zaferi hiçliyorlar.”
Özlem, ölüm, aÄŸlamak ve gülmenin birlikteliÄŸi yine. GeçmiÅŸ ve gelecek, hep ikilemler… YaÅŸamda ikilemlerin neresindeniz? Tüm bu duygular Hansu Hanım’la ortak yaÅŸanıyor diye düşündüm. Böyle bir sevgide bu kadar yalnızlık ve acı nasıl yaÅŸanır?
”Kutsal kitapların ve mitolojik metinlerin ilahi rüzgarları var. Bu albüm, dünyanın bugünlerinde dinleri aÅŸan bir sevgi çatısı olarak yaratıldı. Alt kaynamalardaki zahiri ikilemleri, yalnızlık ve acıları kainatsal güzelliÄŸimize dönüştürdük. Kendini derinden bakıldıkça ele veren ÅŸarkılar bunlar. Nereden bakılırsa orayı gösterecek.”
Popla başlayan rock, senfonik yapılar deneyen bir sanatçının müzik yaşamında bu albüm nerede duruyor? Yeni senfonik tarz denenmiş, rock, pop temalar ve tasavvuf etkileri desem yanılmış olur muyum? Siz bu albümle geldiğiniz müzikal noktayı anlatır mısınız?
”Åžiirsel ve müzikal yönlerden çözülüşü zor görünen, yolculuÄŸun bugün vardığı yerdir. Beklentileri aÅŸmakla birlikte, Ä°lhan Ä°rem izleyicileri ”Cennet Ä°lahileri” ile çok özel bir buluÅŸma yaşıyorlar. Tavus kuÅŸunun olaÄŸanüstü kuyruÄŸu dinledikçe, anladıkça açılacak. Konsept bütünlüğü olan, progressive, senfonik rock’tır, Ä°lhan Ä°rem albümüdür.”
Neden bu kadar ayrı düşüldü, kavuşmak için mi?
”KavuÅŸan, ayrılan, görünen, görünmeyen, sadece beden. SesleniÅŸlerimi duyuyor, duyabilenler. Konserlerde dediÄŸiniz anlamda hasret gidereceÄŸiz. YoÄŸun bir yaratım sürecindeyim. BaÅŸka konserler de olacak. Her ÅŸey ÅŸimdi baÅŸlıyor…”
Hatice Tuncer
Cumhuriyet / 23.09.2006
yıllardır dinlediÄŸim dinlerken kendimden geçtiÄŸim sevgili ilhan irem bursayıda unutma doÄŸduÄŸun memleketinde konserlerini bekliyor benim bana göre yorumum senin için aynen ÅŸu sen müzik deyince aklıma gelen tek isimsin sen müziÄŸinle ÅŸarkı sözlerinle beni düşündüren geçmiÅŸe, geleceÄŸe götüren aÄŸlatan tek sanatçısın sen sevgili ilhan irem o kadar çok ÅŸeysinki… çok farklısın harika sözler ve harika bir müzik ve senin eÅŸsiz harika sesin bütünleÅŸtiÄŸinde iÅŸte diyorum müzik iÅŸte diyorum yorum harikasın sevgili ilhan irem yıllardan sonra bu akÅŸam ilk defa anılar içinde baÅŸbaÅŸayız seninle yıllanmış mektuplar sararmış resimler hepside birer birer gözyaÅŸlarım gibiler… sensiz müzik yıldızsız gökyüzü gibi sensiz müzik susuz çöl gibi bana ilhan irem manyağı diyorlar seni dinleyipte olmamak mümkünmü…